reset size mute speaker contrast

Armoedebestrijding: een beroep op liefde, hoop en gemeenschap 

Vandaag, de internationale dag voor de uitroeiing van armoede, wil ik stilstaan bij de realiteit van armoede. Voor zij die in armoede leven, is dit niet enkel een jaarlijkse aandachtstrekker, maar een dagelijkse strijd voor overleven.

Column door Marloes Schreur, programmadirecteur Leeuwarden Oost. 

Terwijl ik deze woorden schrijf, regent het buiten en laat de zon zich sporadisch zien. De herfst laat zich voelen met koude windvlagen die om het huis heen gieren. Hier zit ik warm en droog. Ik besef mij dat er mensen zijn die deze basisbehoeften missen: een warm onderkomen, voedsel, drinkwater en dierbaren. 

De kracht van naastenliefde 

Als kind van een gezin dat met schulden, verslaving, depressie en werkloosheid worstelde, kwam de ‘koude regen’ regelmatig voorbij in mijn leven. Soms voelden we ons buitenbeentjes en vonden niet altijd aansluiting in onze omgeving. Naast deze tegenslagen leerde ik ook de kracht van naastenliefde kennen. Die ene lerares die me een kleurrijke tweedehands winterjas gaf, waar ik met trots jarenlang in rondliep. Vrienden van mijn ouders die ons de kans gaven om in hun huis vakantie te kunnen vieren. Mijn ouders konden er niet altijd zijn. Ondanks dat gemis heb ik als kind altijd hun liefde mogen voelen. Zo kon ik als kind alles prima aan.    
 

Ontmoeting met impact 

Een tijdje geleden, tijdens een feest in Leeuwarden Oost, zag ik een jongen lopen. Met grote ogen zocht hij naar plastic flessen. Zo hoopte hij wat statiegeld te verdienen om iets lekkers te kunnen kopen op het wijkfeest. Ik wilde hem meteen helpen, maar hij weigerde. Ik begreep dat heel goed, want dat zou zijn zelfstandigheid aantasten. Uiteindelijk vond ik een 2 euro munt en liet de keuze aan hem. Dolblij nam hij het aan en rende naar het feest. Deze ontmoeting raakte mij diep in het hart. Het behouden van zelfstandigheid, zowel bij het geven als ontvangen, is een gedeelde zoektocht in tijden van armoede. Ondanks mijn eigen ervaring wilde ik het ook zo snel mogelijk oplossen. 

Een sterke gemeenschap 

Ik deelde het verhaal met de wijkbeheerder die hem herkende als iemand die geregeld om eten vroeg in het wijkcentrum. De beheerder leerde hem dat hij ook kon helpen in ruil voor eten. Nu vraagt hij niet langer om eten, maar biedt zijn hulp aan. Ondanks dat je natuurlijk niet wilt dat hij om eten hoeft te vragen, werd hij liefdevol gezien in de gemeenschap. Hem wordt geleerd zichzelf te redden met steun van zijn gemeenschap en staan zijn ouders er niet alleen voor.  

Uit persoonlijke ervaring weet ik hoe belangrijk rolmodellen en steunpilaren in de buurt zijn. Vooral voor kinderen die er opgroeien. Het zijn de mensen binnen de gemeenschap die de grootste impact kunnen hebben door de ander te zien en te steunen met een klein gebaar. Het versterken van deze gemeenschappen is nodig in een tijd van toenemende armoede. Maatschappelijke organisaties, zoals politie, werkgevers en scholen, kunnen daarnaast bijdragen aan het creëren van extra kansen voor mensen. 

Verbinding 

Ook weet ik vanuit ervaring dat perspectief hoop en energie biedt. Na het overlijden van mijn geliefde was mijn toekomstperspectief met hem van de één op de ander dag weg. In die periode bracht het maken van een dansvoorstelling mij perspectief en zin in het leven. Sta eens stil bij je eigen perspectief en bedenk wat je nodig hebt wanneer dingen niet gaan zoals gepland, hoe klein ook. Liefde en perspectief zijn de magische ingrediënten voor verbinding. Steunpilaren in de gemeenschap kunnen geen wonderen verrichten, maar ze kunnen wel de last van armoede verlichten en perspectief vergroten.  

17 oktober, de dag om internationaal stil te staan bij armoede in de wereld. Een maatschappelijk probleem wat in Nederland groeit tot 5,7 % van de bevolking en van kinderen is dat zelfs tot 7%. In Leeuwarden groeit gemiddeld 12% van kinderen op in armoede en in Leeuwarden Oost zelfs 24% van de kinderen.  

In Leeuwarden Oost komt dat in 2020 voor Heechterp Schieringen uit op 47%, Bilgaard 40% en Vrijheidswijk op 36%. Een jaar later is dat allemaal met circa 5% gestegen. In Heechterp Schieringen groeit dus meer dan de helft van de kinderen op in armoede.  

“Cambuur verdwijnt hier nooit helemaal”

Op het oude voetbalveld van SC Cambuur moet een speciale ontmoetingsplek komen. Een plek voor jong en oud om te sporten en te bewegen. Buurtbewoners, ondernemers en andere belanghebbenden dachten hier dinsdagavond 26 september gezamenlijk over na.


“wat zo mooi is aan dit project, is dat Cambuur hier nooit helemaal verdwijnt.” weet wethouder Hein de Haan te vertellen aan het begin van de avond. Hij vervolgt; “Jarenlang bracht sport ons hier samen. Cambuur bracht hier mensen bij elkaar. Dat moet zo blijven. Ik vraag u dan ook om hierover met ons mee te denken.”


Beweegarmoede

Kinderen én volwassenen bewegen steeds minder. En als ze bewegen en sporten is dat vaak eenzijdig. Dit brengt gezondheidsrisico’s met zich mee. Maar wist je dat dit ook gevolgen heeft voor fitheid en creativiteit?


Veelzijdigheid in beweging

Tijdens de bijeenkomst vertelde Martijn Postuma (Athletic Skills Company) meer over het belang van bewegen. Zijn verhaal begon met een filmpje van mooie sportmomenten. “Deze beelden laat ik natuurlijk niet zomaar zien. Deze beelden laten sportprestaties zien van sporters die veelzijdig zijn. Zij blinken tijdens deze sportmomenten uit doordat ze creatiever denken.” Martijn vertelde dat veelzijdig bewegen plezier brengt, beter helpt te presteren, blessures voorkomt en je creatiever maakt.


Topsporters als voorbeeld

Veel bekende topsporters hebben in hun jeugd ook vaak andere sporten gedaan. En die veelzijdigheid heeft hun sportcarrière positief beïnvloed. Voetballer Zlatan Ibrahimovic is zo’n voorbeeld. In zijn jeugd beoefende hij taekwondo. Daardoor leerde hij goed vallen, denkt hij creatiever en is hij veelzijdiger. Deze kennis en inzichten zijn de inspiratie voor de ontwikkeling van Skills Garden. Een plek waar je op diverse manieren kunt bewegen en sporten.

Skills Garden


Hoe moet zo’n Skills Garden eruit zien? Met die vraag en de gekregen informatie gingen buurtbewoners, ondernemers en betrokkenen aan de slag. Opvallend was dat jong en oud het erover eens waren dat het DNA van Cambuur zichtbaar moet blijven. Aan diverse tafels werd gezamenlijk gebrainstormd over hoe een nieuwe ontmoetingsplek eruit moet zien. Een aantal ideeën lees je hieronder:

  • Variatie, van voetbal, basketbal tot atletiek en urban sport.
  • Liefst niet te schreeuwerige kleuren. Wel de kleuren van Cambuur.
  • Natuurlijke elementen
  • De aanwezigheid van een trainer/coach
  • De mogelijkheid om een veldje te reserveren
  • De mogelijkheid om als ouderen te kunnen kaarten en of te jeu-de-boulen
  • Zichtbaarheid van Het Hertje, het symbool van SC Cambuur

Ontmoeten


De aanwezigen waren het ook met elkaar eens over het belang van het elkaar kunnen ontmoeten. Van jong tot ouder, en toegankelijk voor iedereen. “Iedereen zou zich er welkom moeten voelen. Ik zou graag zien dat mensen met bijvoorbeeld een rollator of in een rolstoel, er net zo goed komen. En dat ondanks dat ze minder valide zijn, ook kunnen bewegen en plezier hebben” zegt een betrokken jongedame.


(Cam)buurt


Een oudere man verwoordde het mooi wat er onder de mensen speelt die aanwezig waren; “Ik ben hier opgegroeid, voor mij is dit gebied Cambuur. Dat er een nieuw stadion moest komen, en op een andere plek ben ik het eens. Maar laat het voor de toekomstige generatie wel duidelijk zijn, hier liggen de wortels van onze mooie club.”

Praat mee over Skills Garden

Jarenlang was Cambuur het hart van de wijk Oud Oost. Maar het oude stadion maakt plaats voor een nieuw stadion op een andere plek. Op de oude plek zal straks ruimte ontstaan voor wonen, ontmoeten en recreëren.

Voor de nieuwe (Cam)buurt heeft de gemeente geregeld gesproken met buurtbewoners, wijkpanels, ondernemers, supporters, woningcorporaties, Cambuur (Verbindt).

Cambuur DNA blijft

Hoewel Cambuur vertrekt uit de buurt Oud Oost, zijn er plannen om de voetbalhistorie in ere te houden. Dat wordt gedaan door straatnamen die te maken hebben met de geschiedenis van de club. Denk aan namen zoals clubicoon Hampie Bakkerveld, Woanskip en het Hert.

Skills Garden

Op het oude voetbalveld zal een speciale ontmoetingsplek komen. Een plek voor jong en oud om te sporten en te bewegen. Iedereen is welkom. Of je dat nu georganiseerd doet in groepsverband of in je eentje. Deze ontmoetingsplek heet Skills Garden. Maar hoe moet zo’n beweeg en sportplek eruit zien?

Op dinsdagavond 26 september kunnen buurtbewoners, ondernemers en andere belanghebbenden gezamenlijk hierover nadenken. Zij zijn dan ook van harte welkom in het Cambuurstadion aan het Cambuurplein 44. Want de Skills Garden maken we samen. Voor deze avond zijn ook scholen, sportverenigingen en andere organisaties die te maken hebben met sport en bewegen uitgenodigd.

Let op: aanmelden kan nog tot 21 september!


Wil je erbij zijn? Meld je dan voor 21 september aan via het e-mailadres nieuwoudoost@leeuwarden.nl.

Op onderzoek in eigen wijk

Leeuwarden Oost staat voor een gezonde leefomgeving. Hoe zorg je ervoor dat opgroeiende kinderen meer gaan bewegen in de wijk? En hoe draag je bij aan gezondere keuzes op het gebied van voedsel? Bv SPORT, GGD Fryslân en het JOGG Leeuwarden hebben voor de zomer hier onderzoek naar gedaan.


Leerlingen en ouders van drie IKC’s in de wijken Bilgaard, Heechterp-Schieringen en Camminghaburen werden meegenomen op onderzoek in hun eigen wijk. Tijdens het onderzoek werden de bevindingen van leerlingen en ouders letterlijk in kaart gebracht. Tijdens de wandeling door hun eigen werden zij geïnterviewd over de wensen die ze hebben en wat er volgens hen beter zou kunnen.

De wensen en knelpunten in Heechterp-Schieringen


Meer veiligheid


Opvallend is dat de resultaten uit de drie wijken veel op elkaar lijken. Ouders en leerlingen geven aan dat er weinig speeltoestellen zijn voor de iets oudere kinderen. Ook zouden ze meer ontmoetingsplekken willen hebben. Ouders en leerlingen kwamen geregeld onveilige verkeerssituaties tegen. In de toekomst zien zij dit graag verbeterd worden.


Gezond eten

Uit de gesprekken met kinderen bleek dat kinderen koken interessant vinden. Zij willen hier dan ook graag meer over leren. De meeste kinderen vonden het ook erg goed dat erop hun school (een deel van het jaar) fruit aanwezig is. De gesprekken met ouders lieten zien dat zij merken dat er niet altijd gezond eten mee naar school genomen wordt. Daarnaast merkten zij ook op dat een beperkt budget of taal een belemmering kan zijn voor gezonde voeding.

Ervaringen van jongeren in de bijstand

Foto schulden

Over twintig jaar staan er geen jongeren meer langs de kant. Dan hebben ze betaald werk of dragen op een andere waardevolle wijze bij aan de maatschappij. Dat is de ambitie van de pijler werk van het programma Leeuwarden Oost. In Leeuwarden Oost zitten relatief veel jongeren in de bijstand. 41% tegenover 30% procent in heel de gemeente Leeuwarden. Recent werd er een onderzoek gedaan naar deze groep.

Kennis opdoen

Het UWV heeft al veel informatie over jongeren die in de bijstand zitten. Maar informatie over hoe jongeren de bijstand beleven niet. Om kennis op te doen over deze jongeren is er in samenwerking met data Fryslân, Planbureau Fryslân en de gemeente, onderzoek gedaan. Het onderzoek werd gehouden onder jongeren tussen de achttien en zevenentwintig jaar. De opgedane kennis wordt gedeeld in de Hub Posityf Opgroeie Yn e’ Buert. Tijdens het onderzoek zijn er interviews afgenomen met zeven jongeren. Op basis van deze interviews komt er nog een vervolgonderzoek.

Terugvallen in de bijstand

Opvallend is dat veel jongeren na een tijd van werken, opnieuw in de bijstand terechtkomen. We hebben het hier over 44,6 procent van de jongeren. Uit de gesprekken met jongeren komt naar voren dat privéomstandigheden, begeleiding en een lastige situatie op het werk een grote invloed hebben. Deze factoren komen vaak ook nog eens samen.

Vrees voor korten

Jongeren praten niet graag over hun privé situaties. Wanneer zij er wel over willen praten hebben ze het gevoel niet serieus te worden genomen door hun baas. Hierdoor haken zij snel af. Nemen zij vervolgens ontslag, dan vertellen ze dit niet altijd goed door aan hun begeleider. Dat heeft gevolgen voor hun uitkering. De druk van het korten op de uitkering zorgt ervoor dat jongeren zich genoodzaakt voelen werk te doen dat niet bij ze past. Dat houden ze niet lang vol waardoor ze terugvallen in de bijstand.
Tijdens de interviews met enkele jongeren kwamen er tips ter sprake. Hieronder vind je de meest voorkomende tips voor scholen, werkgevers en de overheid:

Tips van jongeren

  1. Jongeren willen graag maatwerk. Zowel in de begeleiding op scholen, bij de werkgever en de gemeente. Denk daarbij in mogelijkheden en doe het samen met de jongere.
  2. Neem als werkgever de tijd voor je werknemers. Wordt er gevraagd om duidelijkheid? Geef dat dan. Behandel iedereen gelijk.
  3. Zet zelf als eerste de stap in communicatie. Een aantal jongeren geeft aan het bij problemen lastig te vinden de eerste stap tot communicatie te zetten. Wanneer een docent, werkgever of begeleider de eerste stap zet, wordt de drempel verlaagd.
  4. Bij de gemeente zou er tussen verschillende afdelingen beter gewerkt kunnen worden aan goede communicatie. Financiën en handhaving voeren nu soms acties uit zonder de situatie echt te kennen. Jongeren willen ook dat er beter met hun gecommuniceerd wordt. Ze willen graag weten waar ze aan toe zijn.

Klik op de onderstaande link voor het rapport:

Huiswerkbegeleiding

Steeds meer schoolkinderen krijgen in Nederland bijles. Bijles is echter prijzig. Voor ouders met een minimuminkomen of net daaronder, is bijles niet betaalbaar. Kinderen uit minder bedeelde gezinnen raken hierdoor achterop. Het kan niet zo zijn dat in de schoolbanken de kansen al worden verdeeld.

Humanitas Leeuwarden is daarom het project ‘Boost’ gestart. Ook kinderen in Leeuwarden Oost moeten de kans krijgen zich zo goed mogelijk te ontwikkelen binnen het onderwijs. Goed onderwijs is de sleutel tot het succes van een samenleving.

Boost wordt betaald door het Nieuwe Stadsweeshuis, een oud Leeuwarder fonds. De stichting achter deze fonds heeft als doel om het geld ten goede te laten komen aan de jeugd. Met name de kansarmen onder hen. Met het geld kunnen brugklassers in Leeuwarden Oost nu op drie plekken terecht voor huiswerkbegeleiding.

Dat kan tweemaal per week terecht van 15:00 – 17:00 uur in:

  • Netwerkcentrum de Klomp
  • Wijkcentrum Heechterp-Schieringen
  • De Dyk, school voor vmbo-t (mavo), havo.

Meer informatie vind je op:

Buurtgezinnen

Buurtgezinnen is een initiatief gebaseerd op een oude gedachte: opvoeden doen we samen. Gezinnen die steun kunnen gebruiken (vraaggezinnen) worden gekoppeld aan een warm en stabiel gezin in de buurt (steungezinnen).

Op deze manier krijgen kinderen wat extra liefde en aandacht en ouders worden even ontlast. De hulp is alledaags en vriendschappelijk. Vraag- en steungezin maken onder begeleiding van de coördinator van Buurtgezinnen afspraken over de steun. Het kan bijvoorbeeld gaan om een wekelijkse speelafspraak, een weekend logeren of samen iets leuks ondernemen. Dat is iedere keer maatwerk.

Wil je weten wat er op straat speelt, kijk dan ook online

Wat op straat een spontane vechtpartij lijkt, is vaak al online, via sociale media, gestart. Bij jongeren lopen online en offline naadloos in elkaar over. In de straatcultuur is dat niet anders, maakte criminoloog Jeroen van den Broek duidelijk op 8 september bij de aftrap van het programma Preventie met Gezag.

Wil je de jeugd bereiken die dreigt af te glijden in de criminaliteit of daar al in zit, dan moet je weten hoe de straatcultuur van dit moment in elkaar steekt. De online wereld vormt daar een belangrijk onderdeel van.

Dit was de boodschap van de Rotterdamse criminoloog Jeroen van den Broek in MFC Het Mozaïek in de Vrijheidswijk. Daar begon officieel Preventie met Gezag (PmG) in Leeuwarden, een programma  waarmee het Rijk de ondermijning en jeugdcriminaliteit in kwetsbare buurten in heel Nederland wil tegengaan.

“We willen voorkomen dat jongeren in de criminaliteit terecht komen of hier verder in afglijden,” vertelt Ingrid Burrie, coördinator Veiligheid bij Leeuwarden Oost. “Om ons in deze groep te kunnen verplaatsen, moeten we hun (online) straatcultuur beter leren kennen.”

Straatcultuur

Precies daar had Jeroen van den Broek alle genodigden zoals straatcoaches, jongerenwerkers, politie, OM, reclassering etc.in de Vrijheidswijk veel te leren. “Zijn ervaringen met de straatcultuur in Rotterdam gaven ons veel inzicht over hoe te kijken naar de straatcultuur in Leeuwarden Oost en het belang van straatcultuursensitief werken. Als ik bij iedereen een zaadje zou hebben geplant met het idee ‘ik moet hier echt mee aan de slag’, zou ik tevreden naar huis gaan.”

Jeugdcriminaliteit voorkomen

Eigenlijk zijn we in Leeuwarden al een tijd bezig, zegt Ingrid. “Het multiteam is al van start. Daarin werken alle partners die bij PmG betrokken zijn, van jongerenwerk en Halt! tot politie, Openbaar Ministerie en de Reclassering, samen om jeugdcriminaliteit te voorkomen en tegen te gaan. Al die partijen zetten zich in om te voorkomen dat een jongere in de criminaliteit terechtkomt, maar helpen hen ook als vrij komen uit de gevangenis, zodat ze niet opnieuw terugvallen. Zij zijn er echt voor de jongere: ze ondersteunen, begeleiden, helpen maar stellen ook grenzen (we vinden jou oké, maar je gedrag niet). We willen er zijn voor de jongeren in Leeuwarden Oost en hen een goede toekomst bieden.”

Daarnaast kunnen deze partijen vanuit het programma ook extra mankracht inzetten. Zo zijn o.a extra jongerenwerkers en straatcoaches aan de slag.

De insteek van de politie is dat de wijkagenten in Leeuwarden Oost voor 80 procent van hun tijd ook in ‘hun’ wijk aan het werk kunnen zijn. “Dat betekent heel veel, zeker als je bedenkt dat er ook bij de politie tekort aan personeel is”, vertelt Ingrid.

In actie komen

“Het trieste is dat sommige kinderen al op jonge leeftijd meer risico lopen om met criminaliteit in aanraking te komen”, zegt Ingrid. “Nu wordt het zaak om er eerder bij te zijn, om te voorkomen dat iemand afglijdt. Maar dat kan niet zomaar, natuurlijk. Voor mij is de belangrijkste vraag: wat geeft je de aanknopingspunten om al vooraf in actie te komen?”

Preventie met Gezag

Met het programma Preventie met Gezag wil Leeuwarden Oost voorkomen dat jongeren in aanraking komen met criminaliteit of er verder in afglijden.

Jongerenwerkers, wijkagenten, straatcoaches en andere partners zetten zich de komende tien jaar extra in voor deze groep jongeren. Dit doen wij door elkaar te versterken op het gebied van vroeg-signalering, preventie, begeleiding en begrenzing.

Buurtbazen

Buurtbazen wil de positie van jongeren met een niet westerse migratie achtergrond verbeteren. Daarbij richten ze zich vooral op specifieke wijken zoals Heechterp-Schieringen, Bilgaard en de Vrijheidswijk.

Vanwege verschillende redenen komen of dreigen deze jongeren in aanraking te komen met diverse problemen. Denk hierbij aan uitdagingen in de thuissituatie, juridische kwesties en financiële problemen. Veel van de jongeren die Buurtbazen wil bereiken, zijn niet bekend bij reguliere instanties. Zij leven in een eigen wereld met een unieke sociale kring.

Om beter aan te sluiten bij hun leefwereld is het essentieel om een taal te spreken die begrepen wordt door deze jongeren. Buurtbazen communiceert met hen vanuit hun eigen ervaring. Ze begrijpen de leefwereld van deze jongeren van binnenuit en willen vanuit die positie deze groep helpen een mooie toekomst op te bouwen.”

Contact met Buurtbazen? Mail dan naar:

info@stichtingbuurtbazen.nl

Straatcoaches

In Oud-Oost gaan straatcoaches ingezet worden. De inzet heeft een preventief karakter met het oogmerk om overlast tegen te gaan. De straatcoaches zijn zichtbaar en benaderbaar voor jongeren. Het is belangrijk om het gesprek aan te gaan en te weten wat er onder hen speelt.

De straatcoaches benaderen de jongeren op een respectvolle, eerlijke en duidelijke manier. Ze spreken hen aan met een voor de jongeren begrijpelijke taal. Jongeren worden aangesproken op hun houding en gedrag en kunnen in bepaalde gevallen zorgen voor een juiste doorverwijzing naar zorg/hulpmaatwerktrajecten.

Uit ervaring blijkt dat straatcoaches een cruciale rol spelen in de informatiedeling met samenwerkingspartners. Zo worden jeugdgroepen in kaart gebracht. Op die manier kan worden onderscheiden wie de hoofdrolspelers en welke verbanden er liggen tussen (jeugd)groepen.